Portali
nga xheladin prej 06/08/07, 12:49 pmPoezia ėshtė zhanri i veēantė nė letėrsi, ku mesazhi i poetit ėshtė i thėnė pėrmes vargjeve. Kėnga rėndomtė pėrmban figura stilistike, duke pėrfshirė rimėn, metaforėn, krahasime, gradimin, hiperbolėn e tjera. Konsiderohet se poezia ėshtė pjesa mė e vjetėr e letėrsisė. Shembuj tė hershėm janė Sumerse Miti mbi Gilgameshin (3000 p.e.s.), pjesė tė Biblės dhe punime tė Homerit.
Tek prezantuesit e kombeve tė ndryshme, gjejmė llojet tė ndryshme tė poezisė. Nė poezinė greke vargjet rrallė herė rimojnė, gjersa tek poezia italiane dhe franceze ėshtė e kundėrta. Nga shikimi gjeneral, nė poezinė britanike dhe gjermane rima ėshtė njėsoj prezentė dhe joprezente. Disa gjuhė i karakterizon afiniteti natyral pėr vargje tė gjata, gjersa tek tė tjerėt ėshtė e theksuar tendenca me vargje tė shkurta. Disa nga kėto karakteristika janė tė kushtėzuara me ndryshime nė leksikografinė dhe gramatikėn e vetė gjuhėve. Disa gjuhė si shembull kanė fondin mė tė madh tė fjalėve tė cilėt rimojnė, ose mė tepėr sinonime nga tė tjerėt.
Poezia gjithashtu ėshtė e kompozuar nė disa lloje tė dramės, si operė.
POEZIA
Mbi varrin tim
Vargjet e mia do tė jenė
Trėndafila mė tė bukur
Vargjet e mia do tė jenė
Trėndafila mė tė bukur
Azem Shkreli
Mos u bej poet nėse s'mund tė lindesh,
Me secilin varg, tė lindesh nė secilėn fjalė
Ngrehu mbi vetėn nė do tė rrokesh frerėt e erėrave
Tė shkelėsh shpergajt e mėrisė dhe shtrėngatat e gjakut tėnd
N'se dashurohesh dashurohu n'flakė e n'valė
Jo n'sy tė kaltėr se bėhesh det i ēmendur pendimi
Mos u bej poet nėse s'mund tė vdesėsh pėr secilin varg, tė vdesėsh pėr secilėn fjale.
Mos u bej poet nėse s'mund tė lindesh,
Me secilin varg, tė lindesh nė secilėn fjalė
Ngrehu mbi vetėn nė do tė rrokesh frerėt e erėrave
Tė shkelėsh shpergajt e mėrisė dhe shtrėngatat e gjakut tėnd
N'se dashurohesh dashurohu n'flakė e n'valė
Jo n'sy tė kaltėr se bėhesh det i ēmendur pendimi
Mos u bej poet nėse s'mund tė vdesėsh pėr secilin varg, tė vdesėsh pėr secilėn fjale.
Mbi varrin tim
Vargjet e mia do tė jenė
Trėndafila mė tė bukur
Vargjet e mia do tė jenė
Trėndafila mė tė bukur
PABLO NERUDA (I preferuari im)
HUMBEM EDHE KETE MBREMJE
E humbem edhe kete mbremje
Askush nuk na pa te zene per dore,
kur muzgu i kalter binte mbi bote.
Nga dritarja une pash
lodrimin e perendimit mbi kodrat e largta.
E pastaj, si nje monedhe,
nje copez dielli u perndez ne duart e mia.
Te kujtova ty me shpirtin e ndrydhur,
me ate trishtimin qe ti ke njohur tek une.
Ku ishe tin e ate kohe?
Me cnjerez?
Cfare fjalesh u thoshe?
Oh, pse me ndodh keshtu: dashuria shperthen pernjeheresh,
kur jam I trishtuar dhe kur ti je larg?
Libri qe mar rte lexoj mbremjeve, me ra nga duart,
dhe te kembet e mia, si nje qen I plagosur u rrotullua perendia.
Gjithnje, gjithnje sapo vjen mbremja ti iken,
Deri ku muzgu bredh duke tretur statujat.
HUMBEM EDHE KETE MBREMJE
E humbem edhe kete mbremje
Askush nuk na pa te zene per dore,
kur muzgu i kalter binte mbi bote.
Nga dritarja une pash
lodrimin e perendimit mbi kodrat e largta.
E pastaj, si nje monedhe,
nje copez dielli u perndez ne duart e mia.
Te kujtova ty me shpirtin e ndrydhur,
me ate trishtimin qe ti ke njohur tek une.
Ku ishe tin e ate kohe?
Me cnjerez?
Cfare fjalesh u thoshe?
Oh, pse me ndodh keshtu: dashuria shperthen pernjeheresh,
kur jam I trishtuar dhe kur ti je larg?
Libri qe mar rte lexoj mbremjeve, me ra nga duart,
dhe te kembet e mia, si nje qen I plagosur u rrotullua perendia.
Gjithnje, gjithnje sapo vjen mbremja ti iken,
Deri ku muzgu bredh duke tretur statujat.
"I walk slowly, but I never walk backward!"