Mitologjia shqiptare 5 5 2

Mitologjia shqiptare

Faqja 1 e 5 1, 2, 3, 4, 5  Next

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Tue 20 Nov 2007, 9:39 am

Zana e malit: eshte krijese mitologjike shqiptare me veti teper origjinale autoktone dhe e krahasueshme me teper me figura te tilla ballkanike dhe malore te gadushullin ballkanik dhe eshte mjaft larg e krahasueshme me Artemiden e grekeve, Dianen e romakeve.Veshtire mund te shkohet tek nje krahasim deri te Thana e ilireve.
Sipas tradites ato kane dy karaktere: i zbutur i cili ndihmon kreshniket ne beteja dhe karakteri idhnak i cili nguros kur i'u prishet qetesia.Briret e dhive te egra jane jane mbrojtja dhe dobesia e zanave.
Zanat ruajne territoret e veta me xhelozi dhe ngurosin ata qe ju prishin qetesine apo i befasojne kur jane duke lozur neper livadhet e maleve.
Ndaj dhe eshte bere zakon te behet zhurme kur shkon ne male , per ardhjen e njeriut.
Zana eshte simboli i plleshmerise, rrjedh nga fjala shqipe shtatezene.

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Tue 20 Nov 2007, 10:04 am

Eposi i kreshnikeve: eshte nje epos legjendar i perbere nga kenge te ndryshme ku kenget kryesisht shoqerohen me lahute.Zonat ku eposi kendohet jane se shumti shqiperine e sotme.Mendohet se ai eshte i pranishem ne Malesin e Madhe, Dukagjin, Has e shume rrethe te tjera.Pervec territorit te Shqiperise Cikli kendohet dhe ne zonat e Kosoves si Peje, Gjakove ,Prizeren, Decan , Rahovec, etj. Ne qender te ketij eposi qendrojne 2 vellezer, Muji dhe Halili, Ne kenge perfshihet vajtimi i Ajkunes, per birin e saj Omerin ose e njohur ndryshe si : "vaji i Ajkunes".


Edituar pėr herė tė fundit nga nė Tue 20 Nov 2007, 10:23 am, edituar 1 herė gjithsej

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Tue 20 Nov 2007, 10:22 am

Ora e maleve: eshte figure e bestytenive popullore shqiptare , e cila perfytyrohej si nje grua apo si nje gjarper.Ajo besohej se jetonte ne male, fusha,ne pyje , ne kroje ose prane njerezve,dhe i ndihmonte a u sillte fat zemermireve dhe ndeshkonte te keqinjte.Oret mund te kene qene nje lloj zanash qe thirreshin me emra perkedheles si " qofshin te bardha", "ato te mirat", ato te lumturat" pa ua permendur emrin.
Ora ishte ndoshta krijesa mitologjike me e perhapur tek shqiptaret.Nje shtepi nje fis apo nje njeri mund te ket pasur oren e vet.Madje besohej se edhe nje zane e maleve kishte
oren e saj. Oret jane te mira apo te liga.Bekimi dhe mallkimi shpesh behej nepermjet ores.Braktisja nga ora do te thoshte fatkeqesi per personin apo grupin.

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Naki prej Tue 20 Nov 2007, 10:46 am

Sa i perket mitologjise Shqipetare nuk kam shume njohuri. Mbase rinia ime me shume shkoi larg familjes dhe ne neper bote jane te pakta perrallat e gjyshes.
Kam lexuar per mitologjite Romake.
Nga gjyshja kam degjuar per Shtrigen dhe Shtriganin Very Happy epitet qe une e kisha nga Raza.
Ja nje fragment per shtrigat siq e kam te degjuar se nuk i kam takuar Very Happy Very Happy :
Shtrigat: besohet se jane plaka. Kjo cilesi edhe ju vishet plakave te pafajshme te cilave ju vdesin burrat dhe nuk kan djem. Sipas tregimeve ato hane mishe dhe pijne gjak. Me rendesi eshte se shtrigat jane gjithnji plaka e jo vajza te reja fest fest . Gjahun zakonisht e gjuajn naten. Kur bien ne shtrat per te fjetur shpirti ju del nga trupi permes gojes. dalin pa e hapur fare deren permes vrimave dhe plasave te ndryshme. Mblidhen ne logun e shtrigave dhe aty vendosin per gjahun qe do ta gjuajne. Besohet se sipas gojedhanave ato hane edhe femijet e tyre.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ju lutem rrespektoni rregulloren. » kliko kėtu «:
Rrespektoni rregulloren * Rrespektoni stafin * Rrespektoni anėtarėt tjerė * Shiqoni temat para se tė hapni njė tė re, mos hapni tema tė dyfishta * Pėrmbaju temave * JO Politikė nė kėtė forum * Mos ofendoni anėtarėt dhe stafin * Adminet dhe Moderatorėt duhet rrespektuar dhe vendimet e tyre janė tė prera* Antarėt e Stafit kanė tė drejtėn tė fshijnė, redaktojnė, lėvizin ose mbyllin tema tė caktuara (pa paralajmėrim) qė shkelin rregullat e forumit. Dduhet ta keni parasysh se ėshtė e pamundur qė tė vėrehen dhe tė modifikohen tė gjitha mesazhet. Tė gjitha postimet e postuara kėtu shprehnin kėndvėshtrimin e autorit dhe jo tė stafit tonė (pėrveq ne rastet kur autor ėshtė ndonjėri nga stafi).

Naki
WebMaster
WebMaster

Shteti: Republika e Kosovės
Postime: 8631
Kyējet nė forum: 13938
Regjistruar mė: 29/05/2007

Shiko profilin e anėtarit http://www.nasergashi.com

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Tue 20 Nov 2007, 10:52 am

Na rrenqethe me shtrigat, dth nese nuk kishin djem duhet te kishin vajza. se ti the qe hanin madje dhe femijet e tyre.

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Naki prej Tue 20 Nov 2007, 11:13 am

Very Happy Very Happy Very Happy nuk thashe une ku di une kishin ato apo jo vajza une e tregova perrallen siq ma tregoi gjyshja.
Mire te zgjerohem pak ke kjo teme se si duket po zgjon nje inetresim ( se paku per mua). Une jam shume i sigurt se duke ju falenderuar mungeses se shkollimit ideologjite fetare i mblodhen keto marrina mitologjike. Mirpo kur kthehemi ne anen tjeter ne shoqerit e civilizuara keto prap nuk mund ti quajm marrina dhe ato konsiderohen si thesar i vete kultures se ati populli. Keto mite mund te jene edhe si burim apo inspirime i krijimeve te ndryshme letrare, dramaturgjike, filmike etj etj. Keshtu keto bestytni nese mund ti quaj sot me shume shihen si nje mjet argetimi.

Tek postimi jot arla mbi zanat. Ka shume tregime dhe legjenda per to sa edhe disa poet me emer kane shkruar vepra. Sipas asaj qe kam lexuar une dhe me kujtohet nga nje enciklopedi Polake se kam lexuar se emri i tyre rrjedh nga latinishtja = Diana.
siapas Ēabejt kur dikush vritet nga dora e saj (e zanes) ajo ja fillon vajit sikur nje nene per birin/ bijen e saj. Sipas Fjalorit enciklopedik kulti i forte i Zanes ne Shqiperi dhe ne mbare gadishullin Ballkanik, na ben tė mendojm se te Zana kemi te bejme me nje hyjni vendase paragreke. Konica i konsideronte Zanat mike tė Shqiperise. Ne kete kategori futen edhe figurat e tjera mitologjike shqiptare si shtojzovallet dhe jashtesmet.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ju lutem rrespektoni rregulloren. » kliko kėtu «:
Rrespektoni rregulloren * Rrespektoni stafin * Rrespektoni anėtarėt tjerė * Shiqoni temat para se tė hapni njė tė re, mos hapni tema tė dyfishta * Pėrmbaju temave * JO Politikė nė kėtė forum * Mos ofendoni anėtarėt dhe stafin * Adminet dhe Moderatorėt duhet rrespektuar dhe vendimet e tyre janė tė prera* Antarėt e Stafit kanė tė drejtėn tė fshijnė, redaktojnė, lėvizin ose mbyllin tema tė caktuara (pa paralajmėrim) qė shkelin rregullat e forumit. Dduhet ta keni parasysh se ėshtė e pamundur qė tė vėrehen dhe tė modifikohen tė gjitha mesazhet. Tė gjitha postimet e postuara kėtu shprehnin kėndvėshtrimin e autorit dhe jo tė stafit tonė (pėrveq ne rastet kur autor ėshtė ndonjėri nga stafi).

Naki
WebMaster
WebMaster

Shteti: Republika e Kosovės
Postime: 8631
Kyējet nė forum: 13938
Regjistruar mė: 29/05/2007

Shiko profilin e anėtarit http://www.nasergashi.com

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Tue 20 Nov 2007, 11:44 am

Mite e besime popullore
Ndėr mitet mė tė lashta tė ruajtura aty-kėtu deri nė fillim tė shek.XX, ishte sigurisht
kulti i diellit, i cili ka lidhje me kultin e zjarrit e tė vatrės (sepse vetė dielli ėshtė burim drite e ngrohtėsie), si edhe me kultet bujqėsore e blegtorale (sepse jeta e ēdo gjallese nė tokė varet nga dielli). Ruhej gjithashtu, nderimi pėr disa maja malesh, qė adhuroheshin, si “maja tė diellit”. Kėshtu, nė data tė caktuara, bėheshin pelegrinazhe nė disa maja malesh, si Maja e Rumies, Gjalica e Lumės, Ēuka e Tomorrit, kėndravica, etj. Nė kėto festa ndizeshin zjarre tė mėdhenj nė pritje tė lindjes sė diellit dhe besohej se shtonin fuqinė diellit. Le tė kujtojmė kėtu, se mallkimi mė i fortė qė ndeshim nė epikėn legjendare pėr kundėrshtarin e heroit, ėshtė: “T’u shkimt hisja e diellit”.
Nė shumė vise shqiptare ka patur gjurmė tė njė “kulti tė gjarpėrit”, veēanėrisht, pėr gjarpėrin e bollės e shtėpisė qė konsiderohej si njė hyjni mbrojtėse. Kulti i gjarpėrit ka qenė shumė i njohur edhe tek Ilirėt e lashtėsisė e sidomos tek dalmatėt. Nė malsitė tona, dikur mendohej se ēdo shtėpi e kishte gjarpėrin e vet mbrojtės.
Nė epikėn legjendare flitet edhe pėr figura tė tjera mitologjike mbrojtėse tė njeriut, si ishin orėt dhe zanat a shtojzovallet. Ora mund tė merrte nė mrojtje personin, familjen, por edhe gjithė fisin. Zanat ishin gra tė bukura, por edhe trime e luftėtare. Besohej, se ato banonin nė shpella mes pyjesh, pushonin nė mrize, pranė burimeve ose nė maja malesh. Studjuesit e mitologjisė mendojnė, se zana ka lidhje me njė perėndi ilire tė pyjeve e tė burimeve qė, nė interpretimin romak mori emrin Diana.
Dragoi pėrfytyrohej si njė qenie e mbinatyrėshme, me fuqi tė jashtėzakonshme. Bėma e tij kryesore ishte tė lironte ujrat, qė i kishte zėnė kuēedra. Besohej, se dragojtė luftonin sidomos nė kohė furtunash tė mėdha, duke pėrdorur topuzat, heshtat, shigjetat, gurėt me brima, por sidomos parmendat e zgjedhat. Ata mund tė shkulnin edhe drurė tė mėdhenj e gurė tė malit

Shkrimi i bashkangjitet 3 shkrimeve te mesiperme.

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Wed 09 Jan 2008, 4:13 pm

kam vite qe merrem me mitologjine shqiptare. e pashe forumin dhe u gezova. mirepo gezimi mu fashit shpejt se forumi ben po te njejtin gabim. ate bejne te njejtet forume, riperserisin ato qe kane then te tjeret. une madje do te isha edhe per krijimin e nje mailingliste per kete teme se ne fund te fundit kjo eshte shqiptare e mirefillte.

mendoj se do te duhet ta mprehim pak penen dhe kur te flasim per nje ide ta saktesojme ate, se ne cfare kene perralle apo rrefimi dhe ne cfare libri. psh jam ne kerkim te vargjeve ku perdoret fjala dre ose dreri.

ose ne shkrimet e Nopces duhet te ket nje citim me vlere per oret.

Sa per lidhjen e djanes me zanen mendoj se eshte i tejkaluar tanime ajo pike. per ata qe intersohen me shume per kete lexo Epos und Mythologie; nė librin KLIKO KĖTU


Edituar pėr herė tė fundit nga nė Wed 09 Jan 2008, 4:17 pm, edituar 1 herė gjithsej

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Wed 09 Jan 2008, 4:14 pm

Me sa shof une qenkemi laj thaj vetem tre veta ne kete teme kaq te madhe. megjithate kuraje dhe u shtofshim

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Naki prej Wed 09 Jan 2008, 4:52 pm

martin mato shkruajti:Me sa shof une qenkemi laj thaj vetem tre veta ne kete teme kaq te madhe. megjithate kuraje dhe u shtofshim
Faleminderit per komentin dhe pajtohem me ty se jane te paketa shenimet. Kjo eshte arsyeja se ndoshta kopjimet se kane vleren meqe je per kete teme une do te ofroja me plote knaqesi moderim ty ne kete teme

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ju lutem rrespektoni rregulloren. » kliko kėtu «:
Rrespektoni rregulloren * Rrespektoni stafin * Rrespektoni anėtarėt tjerė * Shiqoni temat para se tė hapni njė tė re, mos hapni tema tė dyfishta * Pėrmbaju temave * JO Politikė nė kėtė forum * Mos ofendoni anėtarėt dhe stafin * Adminet dhe Moderatorėt duhet rrespektuar dhe vendimet e tyre janė tė prera* Antarėt e Stafit kanė tė drejtėn tė fshijnė, redaktojnė, lėvizin ose mbyllin tema tė caktuara (pa paralajmėrim) qė shkelin rregullat e forumit. Dduhet ta keni parasysh se ėshtė e pamundur qė tė vėrehen dhe tė modifikohen tė gjitha mesazhet. Tė gjitha postimet e postuara kėtu shprehnin kėndvėshtrimin e autorit dhe jo tė stafit tonė (pėrveq ne rastet kur autor ėshtė ndonjėri nga stafi).

Naki
WebMaster
WebMaster

Shteti: Republika e Kosovės
Postime: 8631
Kyējet nė forum: 13938
Regjistruar mė: 29/05/2007

Shiko profilin e anėtarit http://www.nasergashi.com

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Thu 10 Jan 2008, 10:54 am

Me sa kuptoj, se eshte hera epare qe marr pjes aktive ne nje forum te ketille, me ofron te te them ne se bejne apo jo gjerat qe shkrujan te tjeret ketu. Nuk me pelqen megjithes me duhet ta bej perdite ne univeristet. Kam eksperience vetem ne nje mailing lisyte aktive te arberesheve ku moderuesi megjithese ishte jo me pak dieni mbante shpaten e demokleut ne dore.

megjithate le te bejme te gjithe nga pak dhe pastaj behet vete shume.
psh a ka rste kengesh ne Kosove(per Naki) te vargjeve te kengeve ku perdoret dreri, po per oret, apo zanat. Ketej akoma nuk kane hyre mire te gjiteh librat qe jane botuar ne Kosove per kete fushe.

ne gjithe librat e folklorit shqiptar ka nje dyvargsh per drerin ate e njeh cdo kush qe ka bere te mesen ketj kufrit

Cpaskesh bere ato nena
paskesh bere e rritur drera


mendoj se eshte nje dyvargsh qe dueht te kete egzistur para luftes se dyte boterore


Edituar pėr herė tė fundit nga nė Thu 10 Jan 2008, 10:58 am, edituar 1 herė gjithsej

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Thu 10 Jan 2008, 10:56 am

Ah kam edhe nje pytje konkrete qe lidhet indirekt me keto gjera ka nje fjalor te autoreve shqiptqre te bere nga nje kosover. pyetja eshte ne se muind te japesh titullin vitin dhe autorin si edhe isbn

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Thu 10 Jan 2008, 10:59 am

arla shkruajti: Zana e malit: eshte krijese mitologjike shqiptare me veti teper origjinale autoktone dhe e krahasueshme me teper me figura te tilla ballkanike dhe malore te gadushullin ballkanik dhe eshte mjaft larg e krahasueshme me Artemiden e grekeve, Dianen e romakeve.Veshtire mund te shkohet tek nje krahasim deri te Thana e ilireve.

Sipas tradites ato kane dy karaktere: i zbutur i cili ndihmon kreshniket ne beteja dhe karakteri idhnak i cili nguros kur i'u prishet qetesia.Briret e dhive te egra jane jane mbrojtja dhe dobesia e zanave.

Zanat ruajne territoret e veta me xhelozi dhe ngurosin ata qe ju prishin qetesine apo i befasojne kur jane duke lozur neper livadhet e maleve.
Ndaj dhe eshte bere zakon te behet zhurme kur shkon ne male , per ardhjen e njeriut.

Zana eshte simboli i plleshmerise, rrjedh nga fjala shqipe shtatezene.

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Thu 10 Jan 2008, 11:04 am

Di qe ne wikepedia kam bere une manipulimin, pak a shume sic e thoni ju ne kosove eshte mjaft larg e krahasueshme me qellim qe te mbetej aty dhe te te mos e shuanin. Jam i mendimit se te pakten zanat kane natyren e tyre dhe nuk kan pse marrin lavdi nga te tjeret, aq me teper qe mitologjia greke per mua ka qene gjysem institucionale kurse e jona eshte mirefilli popullore.

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Fri 11 Jan 2008, 3:21 pm

Pershendetje martin mato,

Me vjen mire qe ketij forumi i eshte shtuar nje njeri qe ka njohuri nga mitologjia pasi eshte nje nga synimet e mia, per tu marre dhe per te pasuruar njohurite.
Kam arritur te gjej disa libra dhe informacione ku flitet per mitologjine shqiptare, nje profesor me ka ndihmuar te siguroj disa materiale te cilat jane teper te vlefshme, nese mundeni mund te me ndihmoni dhe ju?!

Me respekt arla!

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Sanije prej Sun 13 Jan 2008, 9:52 am

Ka shume tregime per zanat. Mua si e vogel me kujtohen ato perralat egjyshes kur na i tregonte per zanat dhe tash jame bere nene vete dhe me andje i degjoj akoma

Sanije
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Lipjan - Kosovė
Postime: 16
Kyējet nė forum: 7800
Regjistruar mė: 12/06/2007
Profesioni: Police Officer

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Sun 13 Jan 2008, 1:10 pm

Nuk di se si mund te te ndihmoj. Ka nje liber timin me kater artikuj gjermanisht me titullin Albanische Mythologie, po nuk e di se ku je dhe ku mund ta gjesh.

Per infromacionet qe flet kam rezerva qe pa mi permendur si libra.
Jam kurioz te di emrin e profesorit. Ata qe mund te thone vertet dicka te mire numrohen me gishta.

Jam kurioz te di se cfare do te besh dhe ne cfare drejtimi.

Sido qe te jete gjithmone nis me mire nga fillimi dhe nga te voglat dhe do te arrish diku. Martin Mato

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Sun 13 Jan 2008, 1:13 pm

Kurse per Sanijen
per aq se e shoh ne uniforme kam nje pyetje ku ndodhet fshati Gur ne Has, dhe si shkohet me autobuza te linjes dhe me kombi.

Mundet qe sot nuk eshte i populluar po ku mund te kete qene. Martini

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga sevi prej Sun 13 Jan 2008, 5:01 pm

Kam degjuar dhe une per kete fshat dhe ky fshat akoma ndodhet. Linjat nuk i di si jane por besoj se tani ke sa te duash mjete qe qarkullojne andej nga cdo vend i Kosoves.

Rreth Mitologjis shqiptare.
Une mendoj se zanat jane te sjellura nga mitologjit e huaja dhe shumica e miteve mirren nga greqia. Do isha shume kurioze te dija dhe une me shume per kete nese dikush gjen literatur shqipe ju kisha lutur nese lejohet normal te vehet link ku mund ta kerkojme ose se paku mua personalisht ma dergoni ne MP linkun

sevi
Anėtarė
Anėtarė

Postime: 53
Kyējet nė forum: 7239
Regjistruar mė: 23/12/2007

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Mon 14 Jan 2008, 9:05 am

Faleminderit Martin,

Materilin qe une kam rreth mitologjise shqiptare eshte shume i hershem dhe profesori qe ka mundur te me ndihmoje me kete eshte Z. Luarasi.
Kam mundur te lexoj sesi linden mitet dhe si shifeshin ato nga ne di per shume mite qe ende nuk njifen nga historiane.
Deshira per te mesuar per dicka te hershme s'e besoj se duhet te ket nje qellim.
Gjithesesi te falenderoj per pergjigjen dhe do me ndihmonit shume me informacine nese keni.

Une banoj ne Tr.

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Mon 14 Jan 2008, 10:21 am

Pershendetje,
kam 2 lutje per organizuesin e ketyre forumeve.

1.Ne se mund te dale edhe ky diskutim qe ne faqene pare si edhe diskutimet e tjera dhe jo i fshehur pas letersise.

2.Ne se behet nga ana organiyative qe i fundit qe shkruan te jete sapo hap fqene pare se keshtu duhet te shkosh gjithmone ne faqen tjeter dhe vetem e rendon diskutimin.

Per Sanijen te lutem ne se ka edhe fragmente kenge ose ndonje koleg qe banon ne ate zone. Eshte fshati ku duhet te kete lindur Bogdani.
Per sa me rezultojne mua zanat, oret dhe dyvargeshi qe kam shkruar siper me rezultojne autokton. Vendase dmth per mua qe edhe fqinjete shqiptareve mund ti kene por me specifikat e tyre

Per Arlen mund ta gjesh librin tek libraria e muzeut kombetar brenda.

Kush eshte Luarasi, cfare ka shkruar_(nuk gjej dot ne kete tasjere pikepyetjen)
Me fal per padijen time.
Me se merresh ti qe te interesojne.
Une personalisht kam dhene disa vite lenden e folklorit ne Universitetin e Tiranes, Dega gjuhe-letersi
Une jam marre vetem me mitologji poullore shqiptare.

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Naki prej Mon 14 Jan 2008, 11:07 am

martin mato shkruajti:
2.Ne se behet nga ana organiyative qe i fundit qe shkruan te jete sapo hap fqene pare se keshtu duhet te shkosh gjithmone ne faqen tjeter dhe vetem e rendon diskutimin.
Tema e fundit paraqiten ne portal te forumit tek TEMA E FUNDIT cdo replik dhe postim i ri.
Nese ne kete kategori ka interesim dhe kyqen anetaret mund ta bart si kategori ne vete Mitologjia Shqiptare
Ju faleminderit

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ju lutem rrespektoni rregulloren. » kliko kėtu «:
Rrespektoni rregulloren * Rrespektoni stafin * Rrespektoni anėtarėt tjerė * Shiqoni temat para se tė hapni njė tė re, mos hapni tema tė dyfishta * Pėrmbaju temave * JO Politikė nė kėtė forum * Mos ofendoni anėtarėt dhe stafin * Adminet dhe Moderatorėt duhet rrespektuar dhe vendimet e tyre janė tė prera* Antarėt e Stafit kanė tė drejtėn tė fshijnė, redaktojnė, lėvizin ose mbyllin tema tė caktuara (pa paralajmėrim) qė shkelin rregullat e forumit. Dduhet ta keni parasysh se ėshtė e pamundur qė tė vėrehen dhe tė modifikohen tė gjitha mesazhet. Tė gjitha postimet e postuara kėtu shprehnin kėndvėshtrimin e autorit dhe jo tė stafit tonė (pėrveq ne rastet kur autor ėshtė ndonjėri nga stafi).

Naki
WebMaster
WebMaster

Shteti: Republika e Kosovės
Postime: 8631
Kyējet nė forum: 13938
Regjistruar mė: 29/05/2007

Shiko profilin e anėtarit http://www.nasergashi.com

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Wed 16 Jan 2008, 8:53 am

Nė kėngėn: "O illi qė perėndon" (mbledhur nė Piqerras-Sarandė) kemi kėtė tekst:

O moj borė e bukur,
e bardhė e bukur,
na po bėjmė bukėt,
qė tė marrėm lugėt;
tė luajmė me topa bore,
si zėrat e malit tė Ēorre…

Mendoj se kjo eshte rruga e drejte per te pare qarte se zanat shqipatere nuk kane te bjene as me arte+mizen e as me ledy daj+anen.
ketu del paster nje mitologji popullore,malore e lidhur me jeten rreale dhe jo ne sherbim te tempujve qe i shebenin keti apo atij sisitemi skllavopronar.


Sa per daljen ne listen kryesore do ti lutesha shume Nagit. Mendoj se eshte me i vogli sherbim qe mund ti bejeme kultures mbare shqiptare. Dhe nga ana tjeter Ju premtoj qe nuk do te jete e larget dita qy ky forum do te zere nje vend supremacie ne krahasim me forume te tjera qe vetem sillen ne qark vicioz.
Martini

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Vizitor prej Wed 16 Jan 2008, 9:05 am

Meqense origjinaliteti dhe vetetesia mbi keto zana eshte shume e rralle dhe ato pak informacine qe jane ndodhen ne arkivat e lageshta te shtetit, jeni i mirepritur ju martin te hidhni drite mbi dicka te lashte.

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Naki prej Wed 16 Jan 2008, 9:24 am

martin mato shkruajti:Sa per daljen ne listen kryesore do ti lutesha shume Nakit. Mendoj se eshte me i vogli sherbim qe mund ti bejeme kultures mbare shqiptare. Dhe nga ana tjeter Ju premtoj qe nuk do te jete e larget dita qy ky forum do te zere nje vend supremacie ne krahasim me forume te tjera qe vetem sillen ne qark vicioz.
Martini
Ok z. Martin ashtu dhe do behet Mitologjia Shqiptare kalon si kategori e vecant ne Indeksin e forumit dhe ti je Moderator i kesaj kategorie shpresoj se lexuesve do ju sjellesh mjaft informacione.
Te uroj suksese kjo kategori do jete nen administrimin dhe moderimin tuaj.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ju lutem rrespektoni rregulloren. » kliko kėtu «:
Rrespektoni rregulloren * Rrespektoni stafin * Rrespektoni anėtarėt tjerė * Shiqoni temat para se tė hapni njė tė re, mos hapni tema tė dyfishta * Pėrmbaju temave * JO Politikė nė kėtė forum * Mos ofendoni anėtarėt dhe stafin * Adminet dhe Moderatorėt duhet rrespektuar dhe vendimet e tyre janė tė prera* Antarėt e Stafit kanė tė drejtėn tė fshijnė, redaktojnė, lėvizin ose mbyllin tema tė caktuara (pa paralajmėrim) qė shkelin rregullat e forumit. Dduhet ta keni parasysh se ėshtė e pamundur qė tė vėrehen dhe tė modifikohen tė gjitha mesazhet. Tė gjitha postimet e postuara kėtu shprehnin kėndvėshtrimin e autorit dhe jo tė stafit tonė (pėrveq ne rastet kur autor ėshtė ndonjėri nga stafi).

Naki
WebMaster
WebMaster

Shteti: Republika e Kosovės
Postime: 8631
Kyējet nė forum: 13938
Regjistruar mė: 29/05/2007

Shiko profilin e anėtarit http://www.nasergashi.com

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Wed 16 Jan 2008, 10:01 am

Faleminderit Naki,

por mendoj se eshte nje pergjegjesi per te gjithe qe jemi ne forum qe te justifikojme mirebesimin.

Mendoj se do te duhet se paku qe seicili qe ndodhet ne kete liste te sjelle te pakten nga nje shembull ne vargje ku permenden zanat,oret, shtojzavallet etj.

Mendoj se nuk dueht ti kerkojme ne arkive por ne popull Arla.
Martini

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Naki prej Wed 16 Jan 2008, 10:43 am

Zanat e malit

Zanat parafytyrohen si vajza tė bukura qė jetojnė nė male tė thella. Zakonisht shihen duke pirė ujė, nė burime tė maleve ose duke u larė nė pėrrenj tė kthjellėt malorė. Zanat kanė flokėt e gjata tė lėshuara deri nė bel ose deri nė gju, tė veshura me rrobe tė bardha tė holla dhe bėjnė dritė pėrreth tyre. Ndonjėherė zanat rrinė rreth ndonjė gurre me ujė tė pijshėm ku nuk lėnė askėnd tė shkojė tė pijė ujė madje as zogjtė e malit.

Me zanat, lidhen edhe "shtojzovallet", "shtojzorreshtat", "ato tė hjeshmėzet", "ato tė lumet", “t’lumet e Natės, "jashtėsmet". Shtojzovallet ruajnė nė emėrtim njė eufemizėm tipik, qė u pėrftua si pėrngjitje e njė fjalie tė tėrė ("shtojua, zot, vallet", "shtojua, zot, rreshtat").
Edhe zanat kanė orėn e vet njėsoj sikurse njeriu, madje zanat mund tė jenė edhe tė vdekshme, nė dyluftime kreshniku mund edhe ta presė atė me shpatė. Brirtė e dhive tė egra janė mbrojtja dhe dobėsia e zanave.
Sulmi i zanės pėrshkruhet me fjalėt : "del n'gurit, "tė shuplak" , "tė shiton" , "tė zanon".
Nė kėngėt kreshnike pėrmendet edhe dy zana qė i dhanė Mujit gji pėr t'a bėrė tė fortė, ndėrsa njė zanė tjetėr ishte zana personale e Mujės, ajo i jipte atij lajmin kur shokėt e tij ishin nė rrezik.
Nė kėngėt e vėllavrasjes zana merr formėn e njė nuseje dhe i nxit dy vėllezėrit qė tė luftojnė pėr tė, me arsyen se kėta nuk kanė dėgjuar nėnėn.
Zana e malit ėshtė krijesė mitologjike shqiptare e krahasueshme me Artemidėn e grekėve, Dianėn e romakėve, dhe Thanėn e ilirėve.
Sipas traditės, ato kanė dy karaktere: i zbutur, i cili ndihmon kreshnikėt nė betejat e tyre, dhe karakteri idhnakė i cili shiton (nguros) kur iu prishet qetėsia. Brirtė e dhive tė egra janė mbrojtja dhe dobėsia e zanave.
Zanat ruajnė territoret e veta me xhelozi edhe shitojnė ata qė ju prishin qetėsinė apo i befasojnė kur janė duke lozur nėpėr livadhet e maleve. Prandaj edhe kur shkohet nė mal ėshtė traditė tė bėhet zhurmė pėr ti njoftuar ato pėr afrimin e njeriut.
Nė poezinė e Naim Frashėrit, poeti mė i madh kombėtar i shqiptarėve, tradita pagane e kultit tė Tomorrit u rigjallėrua nė njė sfond mitologjik si Olimp i shqiptarėve dhe si seli e zanave tė maleve. Ky element i fundit paraqet interes tė veēantė si njė figurė tradicionale mitologjike e trashėguar nga lashtėsia ilirike. Sipas Ēabejt, nga njė "interpretatio latina", Zana, nuk ėshtė veēse Diana iliro-romane, qė nė shqip dha Zana e nė rumanisht Zina. Kėtė personifikim tė bukurisė dhe tė trimėrisė, mbrojtėse tė maleve, figurė tipike pėr mitologjinė pagane tė trevave veriore, poema e Naimit "Bagėti e bujqėsia" (1886) e ka sjellė nė mal tė Tomorrit dhe e ka thirrur si "perėndi e ligjėsisė" (e ligjėrimit). Mbetet e diskutueshme nėse kjo neologjizėm e Naimit lidhet me trajtėn Zėrė (Zana) qė haset nė Jug tė Shqipėrisė, dhe qė ėshtė njė dėshmi pėr njėsinė shqiptare. Po kėtu ėshtė rasti pėr tė vėnė nė dukje se poetizimi i Tomorrit si seli e muzave tė maleve ėshtė nė funksion jo vetėm tė krijimit tė mitit romantik pėr malin e shenjtė tė shqiptarėve. Poeti i lutet zanės tė mbrojė fusharakėt si edhe malėsorėt, dhe kjo i jep Tomorrit atributin e simbolit tė unitetit kombėtar tė shqiptarėve.
Zanat e malit: Figura mitologjike shqiptare-hyjneshat e maleve shqiptare

Etim. Sipas Joklit: emri Zana prej latinishtes-Diana. Sipas njė tjetėr opinioni: Zana rrjedh nga emri ZA (zana, zėri).

Enci. Nė veri e gjejmė me emrin Zana, nė jug me Zėra. Sipas Ēabejt: zėri i natyrės dhe i ndėrgjegjes njerėzore. Zakonisht “Zanat e malit” pėrshkruhen si vajza tė maleve me fuqi tė mbinatyrshme por dhe me aftėsi tė veēanta nė tė kėnduar dhe kėrcyer. Sipas Sokolit: vetė emri (zana e shtojzovalle) i kėtyre krijesave tė tejdukshme, tė pėrbėra prej drite, prej tingujsh e prej lėvizjesh vallėzuese, ėshtė kuptimplotė. Sipas Tirtės: Zanat kanė fėmijė qė i pėrkundin nė djepa, lodrojnė, kėndojnė, hedhin valle, u bien veglave muzikore. Ja si thotė populli: “Po knojke si zanė mali”. Meqėnėse dalin zakonisht natėn, Zanat njihen edhe si “t’lumet e Natės”. Megjithėse nuk kemi tė dhėna rreth melodikės sė kėngėtimit tė tyre, “Zanat e malit” dalin edhe frymėzuese tė rapsodėve shqiptarė gjatė kėngėtimit me lahutė ose karadyzen, tė ngjashme me frymėzimin qė muza greke e muzikės dhe poezisė-Evterpi u jepte kėngėtarėve tė lashtėsisė. Zanat e malit i hasim dendur nė rapsoditė kreshnike shqiptare me lahutė. Ja si i pėrshkruan rapsodi zanat nė kėngėn “Martesa e Mujit”:

Zana e madhe kndon nė mal
Zana e vogėl kndon nė shkam
Dorė pėr dorė me zanėn e dytė:
Zana jemi e zana kjoshim!
Bes besė e fjala fjalė,
Grueja grue e zana zanė,
Zana diell e grueja hanė:
Mjerė kush besė grues i ka xanė!

Sipas Ēabejt: kur vritet ndonjė nga ndoret e saj , ajo i a fillon vajit pėr tė si njė nėnė pėr tė birin. Nė njė rast tjetėr kemi konstatimin e fuqisė sė tyre:

Malet e Deēicit i qofsha true
tė dahet katrash e tė kjojė me mue.


Sipas “Fjalorit enciklopedik”: kulti i fortė i Zanės nė Shqipėri dhe nė mbarė gadishullin Ballkanik, na bėn tė mendojmė se te Zana kemi tė bėjmė me njė hyjni vendase paragreke. Konica i konsideron Zanat: mike tė Shqipėrisė. Nė kėtė kategori futen edhe figurat e tjera mitologjike shqiptare si shtojzovallet dhe jashtėsmet. Nė Durrės nė vitin 1914 botohej gazeta me titullin “Zana”.

Lit: “Visaret e kombit-4”, Tiranė 1937; “Rapsodi kreshnike”, Tiranė, 1991; “Fjalori i mitologjisė”, Tiranė, 1987; Konica. Faik, “Vepra”, Tiranė, 1993; Koliqi. Ernest, “Vepra 1”, Prishtinė, 1996; Tirta. Mark, “Qėnie mitike te shqiptarėt dhe paralele tė lashtėsisė iliro-trake”, “Gjurmime albanologjike”, Prishtinė, 1997, nr. 27; Ēaushi Tefik, “Fjalor i estetikės”, Tiranė, 1998; Sokoli. Ramadan, “Gojėdhana e pėrrallėza tė botės shqiptare”, Tiranė, 2000 etj.


Marre nga dardania.de / arkivi

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ju lutem rrespektoni rregulloren. » kliko kėtu «:
Rrespektoni rregulloren * Rrespektoni stafin * Rrespektoni anėtarėt tjerė * Shiqoni temat para se tė hapni njė tė re, mos hapni tema tė dyfishta * Pėrmbaju temave * JO Politikė nė kėtė forum * Mos ofendoni anėtarėt dhe stafin * Adminet dhe Moderatorėt duhet rrespektuar dhe vendimet e tyre janė tė prera* Antarėt e Stafit kanė tė drejtėn tė fshijnė, redaktojnė, lėvizin ose mbyllin tema tė caktuara (pa paralajmėrim) qė shkelin rregullat e forumit. Dduhet ta keni parasysh se ėshtė e pamundur qė tė vėrehen dhe tė modifikohen tė gjitha mesazhet. Tė gjitha postimet e postuara kėtu shprehnin kėndvėshtrimin e autorit dhe jo tė stafit tonė (pėrveq ne rastet kur autor ėshtė ndonjėri nga stafi).

Naki
WebMaster
WebMaster

Shteti: Republika e Kosovės
Postime: 8631
Kyējet nė forum: 13938
Regjistruar mė: 29/05/2007

Shiko profilin e anėtarit http://www.nasergashi.com

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga martin mato prej Wed 16 Jan 2008, 5:40 pm

pune e paqme rofsh Naki!

Vetem le te heqim disa nga ato veshjet e misrit. Mendoj se fjalori enciklopedik eshte me afer te vertetes.

Nga lista vetem Ramadan Sokoli nuk me kujtohet, ka ndokush akses te na freskoje te dhenat !!!!

Ne vargjet e cituara jane vetem dy zana( ku eshte e treta qe betohen gjysma e mos me teper e atyre qe ndodhen ne listen e literatures se cituar)

Ne do ti qendronim linjes latine, qe mbrojne Jokli per pasoje edhe Cabej atehere cfare do te thonin sot po te ishin gjalle ne se do te shihnin se ka ngjashmeri kontekstuale edhe me zalke zane ose zene (ne slloveni). Ndofta do te nderronin mendje. Keshtu qe per mua duhet pare si teze e tejkaluar.(pra loja eshte hapur serisht, gjeni se nga vjen....)
Nuk e kuptoj nga vjen pjesa e pare dhe kush e ka shkruar.

Mendoj se duhet qe tekstet qe perdorim do te duhet ti marrim ne nje rrethane(kontekst) te lidhur se pastaj cdo gje mund te shitej per te vertete.
Martini

martin mato
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Tirane
Postime: 96
Kyējet nė forum: 7173
Regjistruar mė: 07/01/2008

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga sevi prej Wed 16 Jan 2008, 10:33 pm

Nė epikėn legjendare flitet edhe pėr figura mitologjike mbrojtėse tė njeriut, si ishin zanat a shtojzovallet. Zanat ishin gra tė bukura, por edhe trime e luftėtare. Besohej, se ato banonin nė shpella mes pyjesh, pushonin nė mrize, pranė burimeve ose nė maja malesh. Studjuesit e mitologjisė mendojnė, se zana ka lidhje me njė perėndi ilire tė pyjeve e tė burimeve qė, nė interpretimin romak mori emrin Diana.

sevi
Anėtarė
Anėtarė

Postime: 53
Kyējet nė forum: 7239
Regjistruar mė: 23/12/2007

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Mitologjia shqiptare

Mesazh nga Lori prej Wed 16 Jan 2008, 10:52 pm

Shume teme e qelluar. Une po postoj nje tregim te Ernest Koliqit.
Tregimi i Ernest Koliqit “Kėrcimtarja e Dukagjinit”
Tregimi “Kėrcimtarja e Dukagjinit” ėshtė pjesa mė e bukur estetike e filozofike e pėrmbledhjes “Hija e maleve”. Rikujtojmė shkurt pėrmbajtjen e veprės:
Paska qėnė dukur nė Dukagjin njė vajzė mrekullisht e hijėshme. Quhej Lulja, ishte mbesė e Lekė Dukagjinit, princit verior. Por...kapriēet e nanės Natyrė janė vertetė tė ēuditshme, sepse vasha mė e bukur e dheut ishte e ngathėt e trashė, turulluqe. Ndodhi qė Skėnderbeu, pas njė lufte tė futuar kundra turqve mblodhi nė Krujė gjithė parėsinė e Shqipėnisė dhe bajloza tė huaj pėr tė kremtuar. U nis edhe Leka me gjithė familjen.Festimet zgjatėn shtatė ditė e shtatė netė. Ditėn e fundme, mbreti lajmėroi njė konkurs pėr vajzėn a gruan qė para oborrit mbretror do bėntė kėrcimin mė tė bukur. Dolėn shumė nga vargu i madh i zonjave buajre ose tė ardhura prej jashtė. Mbreti deshi t’ia jepte ēmimin njė turkeshe tė panjour, kėrcimi i sė cilės shėmbėllente me njė lutjeje dashurore tė dėshpėrueshme. Por papritur doli princesha Lulja, e cila mahniti gjithė publikun me freskinė dhe lirinė e lėvizjeve dhe arriti njė triumf tė pashoq si “hyjneshe e kėrcimit”. Pas mbarimit tė festės tė gjithė u kthyen nė shtėpi nė Malėsi. Qe ditėn tjetėr erdhi pėr t’i kėrkuar dorėn Lules njė princ i ri, qė kishte vrapuar pėr tė arritur i pari. E ėma deshte ta zgjonte tė bijėn, por vajza u tund me plogėshtinė e zakonshme dhe as nuk mbante mend Krujen, as qė tė kishte kėrcyer ndonjėherė nė jetėn e vetė. Princi iku i dėshpėruar. Ē’kishte ndodhur?Zanat e Dukagjinit dėshėn tė qitnin zėrin e maleve tė tyre, prandaj e ēuan Lulen tė flinte nė banesėn e tyre hyjnore, njera mori trupin e saj dhe kur u kthye nga triumfet e Krujes, e kthyen vajzėn prapė nė shtėpi.

Ne disa revista dhe arkiva kam gjetur edhe kete foto qe thuhet se eshte Zana e Luleve

Lori
Anėtarė
Anėtarė

Shteti: Every-where
Postime: 64
Kyējet nė forum: 7649
Regjistruar mė: 14/09/2007

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Faqja 1 e 5 1, 2, 3, 4, 5  Next

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi